तुमच्यावर कोणीतरी पैज लावली आहे

हे माझ्या सत्राचे शीर्षक होते.

मी Seva Sahayog Foundation सेवा सहयोग फाऊंडेशनच्या EAS बॅचसाठी (अभियांत्रिकी, बी.कॉम आणि इतर शाखांच्या विद्यार्थ्यांसाठी) एक सत्र घेतले. महाविद्यालये वेगवेगळी होती, पण सर्वांची एकच समान चिंता होती: एआय (AI) जर सुरुवातीच्या पातळीवरील काम करत असेल, तर आम्ही क्षेत्रात कुठे प्रवेश करायचा?

मी त्यांना तीन गोष्टी सांगितल्या:

१. शेवटपर्यंत जिद्दीने टिकून राहा (FINISH STRONG): तुमच्यावर प्रवेशाच्या दिवशीच विश्वास दाखवला जातो. त्याचे चीज निकाल लागल्यावरच होते. शेवटच्या टप्प्यात सहसा अभ्यासाचा कंटाळा येतो, कारण तेव्हा अभ्यास कठीण झालेला असतो असे नाही, तर आपली जिद्द कमी झालेली असते. ती कमी होऊ देऊ नका.

२. नोकरी मिळवण्याच्या योग्यतेचे व्हा (BE EMPLOYABLE) - खालील चार नियमांसह:

विचार करा (Think): एआय तुम्हाला सेकंदात उत्तर देईल. पण तुम्ही विचारलेला प्रश्न योग्य आहे की नाही, हे ते सांगणार नाही. समस्येचे मूळ शोधून ती मांडणे, हे असे काम आहे जे एआय तुमच्याकडून हिरावून घेऊ शकत नाही.

स्वीकारा (Adopt): शिका, जुने विसरा आणि पुन्हा शिका. यातील मधला भाग (जुने विसरणे) सर्वात कठीण आहे, आणि त्यावर कोणी तुम्हाला गुण देत नाही. या वर्षी तुम्ही ज्या गोष्टीत पारंगत व्हाल, ती काही वर्षांत अर्धी निरुपयोगी होईल.

समजावून सांगा (Explain): संवाद साधणे हे कोणतेही 'सॉफ्ट स्किल' नाही. तेच मुख्य कौशल्य आहे. एआय तुमचे कोड लिहू शकते; पण ते तुमच्या जागी बसून ग्राहकाला प्रकल्पाचा अंदाज का चुकला, हे समजावून सांगू शकत नाही. इंग्रजी भाषेतील प्राविण्य म्हणजे कोणतीही विशिष्ट उच्चारशैली (accent) किंवा मोठे शब्द नव्हे, तर तुमच्या गावाबाहेरील व्यक्तीला तुमचा मुद्दा स्पष्टपणे सांगणे होय. मोठ्या आवाजात याचा सराव करा. सुरुवातीला कदाचित चुकेल, पण करा.

करून दाखवा (Show): तुम्ही जेव्हा सुतार कामासाठी बोलावता, तेव्हा त्याचे प्रमाणपत्र मागत नाही. तुम्ही त्याने गेल्या महिन्यात बनवलेले कपाट दाखवायला सांगता. आपले क्षेत्र नेमक्या याच नियमावर चालत आहे. पदवीमुळे तुमचा अर्ज उघडला जातो, पण तुम्ही प्रत्यक्षात काय बनवले आहे, यावरून तुम्हाला नोकरी मिळते.

३. परत फेड करा (PAY IT BACK): तुम्हाला कधीही न भेटलेली व्यक्ती तुमच्या जागेसाठी पैसे देत आहे. एखादा देणगीदार, एखादा स्वयंसेवक, किंवा रविवारी कागदपत्रे करणारा ट्रस्टी. यापैकी कोणीही कधीही तुम्हाला धन्यवाद मागायला येणार नाही. म्हणूनच हे महत्त्वाचे आहे आणि त्याची परतफेड करण्याचा एकमेव मार्ग म्हणजे स्वतःला अशा व्यक्ती बनवणे, जिच्यावर केलेल्या विश्वासाचे सार्थक होईल. मग पुढे जाऊन तुम्हीही दुसऱ्यावर असाच विश्वास दाखवा.

विचार करा. स्वीकारा. समजावून सांगा. करून दाखवा.

तुमचे प्रमाणपत्र सांगते की तुम्ही उपस्थित होता. तुमचे काम सांगते की तुम्ही ते करू शकता.

हे सत्र घडवून आणल्याबद्दल Shailesh Ghatpande , अमोल गवळी आणि माधुरी सप्रे ताई यांचे विशेष आभार!