"राजू आत्या येणार आहे , जरा हॉल आवरून घेतोस का ?. "सई मला कोथिंबीर निवडून दे गं" - जर तुमच्या घरातील मुलांना तुम्ही अशी कामे सांगत असाल तर तुम्ही त्यांच्या भविष्याचा पाय मजबूत करत आहात !
आपल्या मुलांनी आयुष्यात आणि करिअरमध्ये खूप यशस्वी व्हावे, असे प्रत्येक पालकाला वाटते. त्यासाठी आपण त्यांना उत्तम शिक्षण देतो, वेगवेगळ्या क्लासेसला पाठवतो. पण यशाची खरी सुरुवात कुठून होते?
हार्वर्ड युनिव्हर्सिटीने मानवी जीवनावर तब्बल ८५ वर्षे चालवलेल्या 'ग्रँट स्टडी' (Grant Study) मधील एक अत्यंत रंजक आणि तितकाच महत्त्वाचा निष्कर्ष नुकताच माझ्या वाचनात आला. या अभ्यासानुसार: ज्या मुलांनी लहानपणी घरातील छोटी-मोठी कामे (Household Chores) केली, ती मुले मोठेपणी त्यांच्या प्रोफेशनल करिअरमध्ये सर्वाधिक यशस्वी झाली!
तुम्हाला वाटेल, भांडी घासण्याचा किंवा घर आवरण्याचा आणि कॉर्पोरेट यशाचा काय संबंध? यामागे एक अत्यंत प्रॅक्टिकल मानसशास्त्र आहे:
१. 'मी' कडून 'आपण' कडे प्रवास: घरकाम केल्याने मुलांना आपण एका कुटुंबाचा (Ecosystem) भाग आहोत, याची जाणीव होते. कुटुंबासाठी आपलेही काही योगदान असले पाहिजे ही वृत्तीच पुढे कामाच्या ठिकाणी त्यांना एक उत्तम 'Team Player' बनवते.
२. जबाबदारीची जाणीव (Initiative): "घरात पसारा आहे, तो कोणीतरी आवरला पाहिजे... आणि ते मीच करू शकतो" हा विचार लहानपणापासूनच रुजतो. कॉर्पोरेट जगात यालाच आपण 'Taking Ownership' किंवा 'Initiative' म्हणतो.
३. कष्टाची सवय (Work Ethic): कंटाळवाणी वाटणारी कामे पूर्ण करण्याची सवय मुलांना लहानपणापासून लागल्याने, भविष्यात करिअरमधील कठीण किंवा नकोशा वाटणाऱ्या आव्हानांना ते न डगमगता सामोरे जातात.
अनेक तरुण आणि व्यावसायिकांना मार्गदर्शन (Mentoring) करत असताना मी नेहमी पाहतो की, जे लोक जबाबदारी घ्यायला घाबरत नाहीत आणि 'हे काम माझे नाही' असा विचार करत नाहीत, ते वेगाने प्रगती करतात. आणि या महत्त्वाच्या सवयीची पायाभरणी घरातूनच होते.
म्हणूनच, मुलांच्या केवळ गुणांवर (Marks) आणि कोडिंग क्लासेसवर भर देण्यापेक्षा, त्यांना घरातील कामांमध्ये आवर्जून सहभागी करून घ्या. त्यांना स्वतःची ताटे उचलू द्या, झाडू मारू द्या, किंवा कपड्यांच्या घड्या घालू द्या. विश्वास ठेवा, हे त्यांचे आयुष्यातील पहिले आणि सर्वात महत्त्वाचे 'Management Lessons' आहेत!
तुमचे याबद्दल काय मत आहे? तुमच्या लहानपणीच्या अशा कोणत्या सवयीचा तुम्हाला करिअरमध्ये फायदा झाला? नक्की सांगा! 👇